Must Read: The Goldfinch

Terug van weggeweest

Zo, hier ben ik dan weer. Het is een hele tijd geleden sinds ik voor het laatst iets op mijn blog heb gepost. Dat komt deels omdat ik weinig vrije tijd had maar ook omdat ik weinig inspiratie had. Waar wil ik over schrijven? Ik wist het allemaal even niet meer.

Maar de afgelopen weken heb ik een aantal nieuwe boeken gekocht waar ik erg enthousiast over ben en heb ik een paar nieuwe must-reads op de lijst gezet. Omdat ik zo graag lees en constant boeken bij anderen aanbeveel – ik denk dat mijn vriendinnen me al iets te vaak over The Goldfinch hebben horen ratelen – besloot ik een iets groter publiek aan te spreken, om mijn mening te geven en hopelijk mensen te enthousiasmeren om ook deze pareltjes te kopen en te lezen.

Ergens vorige maand lag ik op mijn bed met mijn laptop, trailers te kijken op YouTube. Soms kan ik mezelf volledig verliezen in de tientallen nieuwe trailers die telkens weer op het internet verschijnen, al die interessante verhalen die via beelden verteld worden. Zo kwam ik op The Goldfinch, een film die in oktober 2019 uitkomt.

Na het zien van de mysterieuze trailer scrolde ik door de reacties en zag daar staan dat het een boekverfilming was. Toen wist ik het: dit boek wil ik lezen en omdat we in een instant-fulfilment samenleving leven, lag het boek de volgende dag al in mijn brievenbus. Het boek beviel me zo goed dat ik er met veel plezier een uiteenzetting over schrijf. Ik heb het boek, geschreven door de Amerikaanse Donna Tartt, in het Engels gelezen maar het is ook verkrijgbaar in het Nederlands, onder de naam Het Puttertje.

Het verhaal

Theo – afgekort voor Theodore Decker – verliest zijn moeder bij een bomaanslag in een museum in New York op zijn 13e. We volgen Theo door de jaren na zijn moeders dood, waar hij eerst wordt opgevangen door de rijke familie van een vriend en daarna als hij bij zijn vader moet komen wonen in Las Vegas.

We maken voor het eerst kennis met een volwassen Theo in zijn hotelkamer in Amsterdam. Hoe hij daar terecht is gekomen of wat hij daar doet weten we niet. Wel komen we er meteen achter dat hij, jaren na zijn moeders dood, nog steeds haar verlies probeert te verwerken.

“…still when I lost her I lost sight of any landmark that might have led me someplace happier, to some more populated or congenial life.” – Theo

Het verhaal is hecht verbonden met Nederland, een deel van de gebeurtenissen speelt zich af in Amsterdam. Voor mij is dat een deel van de aantrekkingskracht van het boek: de manier waarop de Nederlandse cultuur beschreven wordt door de ogen van een buitenlander is zowel vermakelijk als erg realistisch.

Een lesje kunstgeschiedenis

Verschillende Nederlandse kunstenaars worden ook genoemd: Vermeer, Rembrandt, Fabritius. Tartt onderwijst ons in kunstgeschiedenis door verschillende bekende schilderijen te bespreken, zoals de Anatomieles van Rembrandt. Doormiddel van dialoog brengt Tartt in enkele beschrijvingen het schilderij tot leven. Zo wordt het volgende gezegd over Het Puttertje van de Nederlandse schilder Fabritius, wat meteen ook de titel van het boek is:

“They build up the illusion, the trick – but, step closer? It falls apart into brushstrokes. Abstract, unearthly. A different and much deeper sort of beauty altogether. The thing and not yet the thing.” – Horst
Het puttertje van Carel Fabritius in het Mauritshuis.

Het Puttertje staat centraal in het hele verhaal: het is zowel gevolg als motief als gevaar voor de hoofdpersoon Theo. Maar bovenal staat het schilderij symbool voor zijn moeder en alles wat zij voor hem omvatte. Theo klampt zich wanhopig vast aan het schilderij in de hoop zijn moeder niet verder te verliezen. Tegelijkertijd is het schilderij ook de grootste bedreiging voor zijn leven en alles wat hij tot nu toe heeft opgebouwd.

Complex karakter

Theo is verre van perfect. Hij heeft neurotische trekken, verliest meer dan eens de strijd met zijn verslavingen en depressie en hij liegt en bedriegt. Maar meer dan dat is hij een persoon, meer dan een oppervlakkig karakter in een half doordacht verhaal. Zelfs na het uitlezen van het boek lijkt het alsof we Theo nog steeds niet helemaal kennen: hij blijft, in sommige opzichten, een mysterie. Maar daarin ligt voor mij ook de kracht van het verhaal: de opbouw van een complex personage, de ik-verteller die sommige geheimen zelfs voor zichzelf bewaart.

Als ik het boek een cijfer moest geven? Een negen. Ik kan met volle overtuiging zeggen dat dit een van mijn favoriete boeken is. Het is een dikke pil en als je aandacht ook maar even verslapt mis je zo essentiële informatie, maar dat vind ik er ook zo mooi aan: het boek eist je onverdeelde aandacht, om je zo helemaal op te slokken in haar wereld. Laten we hopen dat de film net zo mooi is – de lat ligt in ieder geval heel hoog.

Benieuwd naar het schilderij Het Puttertje? Dat is momenteel te zien in het Mauritshuis in Den Haag. Het boek The Goldfinch van Donna Tartt is zowel in het Engels als Nederlands online te koop op bol.com.

 

De verfilming van The Goldfinch is vanaf 10 oktober te zien in de bioscoop.

Bron citaten: Tartt, D. (2014). The Goldfinch. Great Britain: Little Brown UK.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *